E-MAIL LİSTEMİZE ABONE OLUN
Kampanya ve indirimlerden önce siz haberdar olun
E-Mail Adresiniz
ÇÖLÜN DAHİ DELİSİ, YORAM KANIUK ve ADAM’IN DİRİLİŞİ

Edebiyat çok sever delileri. Çünkü senin benim, bildik dünyanın kusursuz gözüken sistemi içinde yaşayan “akıllı” insanların bakmadığı yerlere bakar, görmediklerini görür, söylemediklerini söyler deliler. Hem de samimilikleri, şeffaflıkları, dürüstlükleri onları kendimize yakın hissetmemizi sağlar. Bu sebeple de edebiyatta bazı mesajları yalnızca deliler verebilir. Hamlet’in aktardığı o geniş anlam dünyası, dahası Hamlet deyince kafamızda uyanan o unutulmaz imaj; Hamlet deli olmasaydı var olabilir miydi?

Hamlet bir yana dursun, benim en sevdiğim delilerden biri Yoram Kaniuk’un Adam’ın Dirilişi romanında anlattığı Adam Stein. Deliliğinin yanı sıra aynı zamanda psişik, dahi, dolandırıcı, müzisyen, palyaço, psikiyatr, çoklu kişilikli ve köpek...


yoram kaniuk adamın dirilişi

Bir an için gözlerinizi kapatın ve o dehşet verici Nazi zulmünü, Holokost’u yaşayan bir insan olduğunuzu hayal edin. Milyonlarca insan önce katlanılmaz koşullarda çalıştırılıyor, üzerlerinde deneyler yapılıyor ve sonra gaz odalarında ölüme sürükleniyor. Siz ise bütün bunlara tanıklık ediyor ama ölümden kurtuluyorsunuz. Hem de bir Nazi kumandanı sizin palyaçoluk ve müzisyenlik yaparak gaz odalarına yürüyen insanları eğlendirmenizi, bu sayede de “arıza çıkarmalarını” engellemenizi emrettiği için. Aynı kumandan “görevinizden” artakalan zamanda size kelimenin sözlük anlamıyla bir köpek olmanızı; diğer köpeği ve türce de köpek olan Rex’le birlikte yaşamanızı, o ne yaparsa onu yapmanızı emrettiği için...

Akli dengenizi koruyabileceğinizi düşünüyor musunuz? Bence insanlığın ezici bir çoğunluğu koruyamazdı ve tıpkı Adam Stein gibi delirirdi.

Yalnız Adam Stein için deli deyince aklınıza tam olarak da deli gelmesin; şöyle ki ben “deli” dedikçe siz “dahi” anlayın. Zira Adam Stein delirince aklını kaybetmiş değil, adeta aklından “kurtulmuş” oluyor. Aklı başında bir insanın başaramayacağı çok büyük işleri akılsız başıyla başarmak gibi marifetleri var bu Adam’ın. Dünyanın önde gelen ruh doktorlarını şaşkınlık içerisinde bırakacak şekilde “deliler üzerinde iyileştirici bir etkiye sahip olmak mesela” diyeyim, daha da çıtlatmayayım.

Bu noktada Yoram Kaniuk’un okuyup okuyabileceğimiz en iyi Soykırım romanlarından birini, üstelik emsallerinden bambaşka bir yönden ele alarak yazdığını söyleyebiliriz. Ayrıca Adam’ın Dirilişi yalnızca bunlardan da ibaret değil; dünyaya, insanlığa, hepsinden öte kendimize dair derin sorgulamalara atılmamızı sağlayacak yeni bir bakış açısından okuyacağımız aşk, dostluk, nefret, pişmanlık gibi sanatın en eski temalarıyla örülü aynı zamanda.

Öte yandan Adam’ın Dirilişi’nde büyülü gerçekçi ve özgün bir üslup, dağınık görünen ama bütün taşları yerine oturmuş bir dil sunuluyor okurun beğenisine. Katman katman, bol altmetinli bir dil, yüzeydeki akıcılığını kaybetmeden ve eğlence unsurunu kaçırmadan ideal anlamını aktarabilen olay örgüsü, başarıyla çizilmiş karakterler, kesin bir ustalığı yansıtan edebi teknikler, daha ilk cümleyi okuduğumuz andan itibaren parmakuçlarımızdan bütün vücudumuza yayılıp etrafımızı saran muhteşem atmosfer ve çok daha fazlası... Karşımızdaki tam bir “gerçek edebiyat vakası”.


yoram kaniuk adamın dirilişi

Bendeniz, büyük eserlerin yazarlarını tanımanın, o eserleri daha iyi anlamaya giden kestirme yollar keşfetmemizi sağlayacağına inanırım. Bu yüzden şimdi de biraz bizzat Yoram Kaniuk’tan bahsetmek istiyorum.

Öncelikle hayret, ismi yurtdışında Marquez’le beraber anılan bu büyük yazarı biz çok az tanıyoruz. Öyle ki Türkçeye çevrilmiş tek kitabı, yazımızın da konusunu teşkil eden Adam’ın Dirilişi. Kaniuk çok yönlü bir insan; haydi şımarıp sosyal medya jargonuyla ifade edeyim: “Adam efsane!” Bir dolu kitabının yanı sıra Kaniuk aynı zamanda başarılı bir ressam, gazeteci ve tiyatro eleştirmeni.

Sözün özü, Adam’ın Dirilişi gerçek bir edebiyat şaheseri. Bence dipçik gibi bir kitap. Cümleleri suratınıza yedikçe önce ağzınız burnunuz dağılıyormuş gibi rahatsız oluyorsunuz. Ama biraz sonra o hırçın cümlelerin az kullanılmış gözlerinizi açmak için suratınıza çarpıldığını fark ediyor, yavaş yavaş uyanmaya başlıyorsunuz.

 

 

Kadir DANİŞ

Oluşturulma Tarihi : 01.11.2016
Bu yazıyı paylaş:
Çok Okunanlar
ŞİMDİKİ ZAMANIN İÇİNDE
ŞİMDİKİ ZAMANIN İÇİNDE
12.00 TL
8.40 TL
ASLANLARI UYANDIRMAK
ASLANLARI UYANDIRMAK
25.00 TL
17.50 TL
BOZUK PUSULA
BOZUK PUSULA
19.00 TL
13.30 TL
ADAM’IN DİRİLİŞİ
ADAM’IN DİRİLİŞİ
26.00 TL
18.20 TL
KOMPLİKASYONLAR
KOMPLİKASYONLAR
30.00 TL
21.00 TL
2050
2050
14.90 TL
10.43 TL
BİR VARMIŞ ÖTESİ YOKMUŞ
BİR VARMIŞ ÖTESİ YOKMUŞ
20.00 TL
14.00 TL
TEK DOKTOR
TEK DOKTOR
34.00 TL
23.80 TL
Benzer İçerikler